Արտավազդ Փելեշյանի վերականգնված ֆիլմերը՝ «Cannes Classics» ծրագրում
Բրյուս և Լորա Դեռները, Գիլերմո դել Տորոն, Արտավազդ Փելեշյանը, Դարիո Արջենտոն, Եժի Սկոլիմովսկին և երկու ժամանակակից ֆիլմեր (ներառյալ մեկը, որը պատմում է Միշել Ֆիրկի կյանքի մասին) կլինեն «Cannes Classics»-ի հյուրերի թվում։ 2026 թվականի «Cannes Classics»-ի ընտրանին կրկին բաղկացած է տոնակատարություններից, վերականգնված պատճեններից և վավերագրական ֆիլմերից: Այն կներկայացնի 22 լիամետրաժ ֆիլմ, 3 կարճամետրաժ ֆիլմ և 6 վավերագրական ֆիլմ: Այն կներառի նաև երկու ժամանակակից գործ:
Կինոյի պատմության այս ճանապարհորդությունը կկիսվի նրանց հետ, ովքեր պահպանում և վերականգնում են ժառանգությունը, ովքեր տարածում և ցուցադրում են ֆիլմեր, կինոարխիվիստների և լաբորատորիաների աշխատակիցների, ամբողջ աշխարհի փառատոների, պետական հաստատությունների, 2026 թվականի փառատոնի հանդիսատեսի, հավատարմագրված Կաննի կինոսերների, դպրոցների և համալսարանների, ինչպես նաև «3 օր Կաննում» ծրագրի երիտասարդ հանդիսատեսի հետ:
Գրեթե քսան տարի առաջ, այն ժամանակ, երբ ժամանակակից կինեմատոգրաֆի՝ իր իսկ հիշողության հետ հարաբերությունները պատրաստվում էին փոխակերպվել թվային տեխնոլոգիաների վերելքի շնորհիվ, Կաննի կինոփառատոնը հիմնեց «Cannes Classics» բաժինը, որը նվիրված է արտադրական ընկերությունների, իրավատերերի, ֆիլմերի արխիվների, կինոթատրոնների և ազգային արխիվների կողմից ամբողջ աշխարհում պահպանվող աշխատանքների ցուցադրությանը։
Այժմ «Cannes Classics»-ը, իրականացնում է պաշտոնական ընտրանու էական մասը, ներկայացնում է դասական ֆիլմերի վերականգնված պատճենները, ինչպես նաև դրանց պատմությանը նվիրված վավերագրական ֆիլմեր: Վերականգնման աշխատանքները ծաղկում են ապրում բոլոր մայրցամաքներում. մարդկանց զարմացնում է այն վերագտնված կենսունակությունը, որն այսօր առկա է վաղ շրջանի կինոյի ստվերներում, սև ու սպիտակ կադրերում և գույներում:
Ոգեշնչելով բազմաթիվ նախաձեռնություններ ամբողջ աշխարհում՝ «Cannes Classics»-ը շարունակում է իր ճանապարհորդությունը կինոյի պատմության էջերով՝ մեծ էկրան վերադարձնելով ինչպես ճանաչված գլուխգործոցներ, այնպես էլ թանկարժեք հազվագյուտ ֆիլմեր: Այս կենսուրախ ծրագիրը, որտեղ միահյուսվում են գեղարվեստական ու վավերագրական ֆիլմերի ցուցադրությունները, կներկայացվի Բունյուելի և Անյես Վարդայի անվան թատրոններում և «Cinéma de la Plage»-ում:
Քանի որ Կաննի նպատակն է նաև հմայել այսօրվա հանդիսատեսին կինոյի հիշողության հետ ունեցած իրենց հարաբերություններում, «Cannes Classics»-ը աշխարհի մեծագույն փառատոնի հեղինակությունը ծառայեցնում է վերագտնված կինոյին՝ աջակցելով անցյալի գլխավոր գործերի նոր թողարկումների բոլոր ձևերին՝ կինոթատրոնային թողարկումներին, հոսքային (streaming) և VOD (տեսանյութ՝ ըստ պահանջի) տարածմանը, ինչպես նաև DVD/Blu-ray հրատարակություններին:
***
ՊԵԼԵՇՅԱՆ ՆԱԽԱԳԻԾ (Մարդկանց երկիրը, Սկիզբը, Մենք, Բնակիչները, Տարեշրջաններ) Արտավազդ Փելեշյան 1966-1975, 1ժ30, Հայաստան / Բելառուս / Ռուսաստան
Coproduction Office-ի ներկայացումը՝ իրականացված Բոլոնիայի կինոթատրոնի (Cineteca di Bologna) հետ համագործակցությամբ՝ Արտավազդ Փելեշյանի վերահսկողությամբ:
4K սկանավորումն իրականացվել է Հայաստանի հանրային հեռուստաընկերությունում՝ բացառությամբ «Բնակիչները» ֆիլմի, որը սկանավորվել է 2K ֆորմատով Մինսկի «Բելառուսֆիլմ»-ում: Վերականգնումը և գունային շտկումը կատարվել են L’Immagine Ritrovata լաբորատորիայում՝ համագործակցությամբ՝ Հայաստանի կինոյի հիմնադրամի, Հայաստանի հանրային հեռուստաընկերության, ՎԳԻԿ-ի (VGIK) և «Բելառուսֆիլմի»: Լրացուցիչ աջակցությունը՝ ZDF/ARTE, ArMa Media Production LLC, Գալուստ Կիւլպէնկեան հիմնադրամի: Ֆրանսիական դիստրիբյուտոր՝ Potemkine Films:
***
Սերգեյ Գերասիմով, Լեոնիդ Քրիստի, Ձիգա Վերտով, Սերգեյ Էյզենշտեյն. Արտավազդ Փելեշյանն իրեն համարում է նրանց աշակերտը: Համաշխարհային կինոյի վարպետ Գոդֆրի Ռեջիոն խոստովանել է, որ իր կուռքը կինոյում Արտավազդ Փելեշյանն է: Իր ստեղծածը նա համարում է կայծեր, Փելեշյանինը՝ կայծակ:
***
Կաննում ցուցադրությունը տեղի է ունենալու ռեժիսոր և վավերագրող Արտավազդ Փելեշյանի ներկայությամբ: